- Τι θα κάνεις Γέροντα, αν ακούσεις ότι κηρύχθηκε πόλεμος;

-Τι θα κάνεις Γέροντα, αν ακούσεις ότι κηρύχθηκε πόλεμος;

- Θα κάνω μία Θεία Λειτουργία...

~ Οσίου Ιουστίνου Πόποβιτς †

*****

(Δια τούς σκανδαλισθέντες απο τις εικόνες Του Χριστού, τις Παναγίας και των Αγίων μας, επάνω είς τα όπλα...)

- Οι Άγιοι Πατέρες δέχονται ότι οι φόνοι κατά τη διάρκεια των δίκαιων πολέμων δεν υπάγονται στη γενική εντολή «Ου φονεύσεις»: Γενικά, δεν επιτρέπεται ο φόνος. Το να φονεύει όμως κάποιος τους εχθρούς στον πόλεμο είναι και νόμιμο και αξιέπαινο...

Για το λόγο αυτό και απολαμβάνουν μεγάλες τιμές αυτοί που αρίστευσαν στον πόλεμο και στήλες αναμνηστικές υψώνονται για να διακηρύσσουν τα κατορθώματά τους (Μ. Αθανάσιος, ΒΕΓΙ 33, 82, 30).

Τους φόνους που διαπράττονται στη διάρκεια των πολέμων, οι Πατέρες της Εκκλησίας (κυρίως ο Μ. Αθανάσιος) δεν τους θεώρησαν φόνους, διότι ήθελαν, νομίζω, να φανούν σπλαχνικοί και να συγχωρήσουν αυτούς, που μάχονται για την αρετή και την ευσέβεια (Μ. Βασίλειος, ΒΕΠ 55, 208, 11).

Πραγματικά είσαι νικητής (απευθύνεται σε κάποιο Βίκτωρα) και κατέχεις την πρώτη θέση σε όλα, αγαπητέ. Διότι νικώντας με τα όπλα τους εχθρούς, όσο ήταν δυνατόν, τους ξεπερνάς τώρα όλους και στην αρετή (Γρηγόριος Θεολόγος, ΒΕΠ 60, 283, 7).

Απόσπασμα από το βιβλίο του Ιωάννου Κωστώφ, ''Οι Πατέρες της Εκκλησίας για τον πόλεμο και την ειρήνη'', εκδ. Αποστολική Διακονία, Αθήνα 1984, σελ. 21-38

*****

''Τὴν Ὀρθοδοξία μας σάν Ἕλληνες τὴν ὀφείλουμε στὸν Χριστό, καὶ τούς ἁγίους Μάρτυρες καὶ Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας μας· 

καὶ τὴν ἐλευθερία μας τὴν ὀφείλουμε στούς ἥρωες τῆς Πατρίδας μας, ποὺ ἔχυσαν τὸ αἷμα τους γιὰ μας...

Αὐτήν τὴν ἁγία κληρονομιά, ὀφείλουμε νὰ τὴν τιμήσουμε καὶ νὰ τὴν διατηρήσουμε, καὶ ὄχι νὰ τὴν ἐξαφανίσουμε στὶς μέρες μας...''  ~ Ἁγίου Παϊσίου Ἁγιορείτου: ΛΟΓΟΙ Α’

«Αν έχεις φιλότιμο, ή ήρωας θα γίνεις ή άγιος...» ~Αγίου Παϊσίου Ἁγιορείτου, ΛΟΓΟΙ Β' «Πνευματικὴ Ἀφύπνιση»)

Φώτο: Αφανείς Αγιορείτες στον Μακεδονικό Αγώνα.

Σύνταξη κειμένου Δημήτρης Ρόδης