Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος

Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Οικουμενισμός. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Οικουμενισμός. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Πέμπτη 22 Ιανουαρίου 2026

Άγιος Σωφρόνιος: Η αίρεση του filioque έχει επίδραση στην φύση των Δυτικών και γι’ αυτό είναι δύσκολο...


Άγιος Γέροντας Σωφρόνιος: Η αίρεση του filioque έχει επίδραση στην φύση των Δυτικών και γι’ αυτό είναι δύσκολο να γίνουν Ορθόδοξοι...

- Ο Απόστολος Πέτρος έκλεισε από δυσμάς τις Πύλες του Παραδείσου (εννοεί την αίρεση του δυτικού κόσμου). Εμείς τώρα εισερχόμαστε από ανατολάς στον Παράδεισο.

- Στην Καθολική ''Εκκλησία'', ενώ εξωτερικά φαίνεται ότι παραδέχονται την Δ’ Οικουμενική Σύνοδο, όμως στην πραγματικότητα έχουν άλλη αντίληψη. Ίσως δεν έχουν καταλάβει και την Α’ Οικουμενική Σύνοδο, γι’ αυτό έπεσαν στην αίρεση του filioque.

- Ένας Καθολικός Παπάς μου είπε: “για σας τους Ορθοδόξους τα δόγματα είναι πορεία προς τον Θεό, ενώ για μας τα δόγματα είναι εμπόδια και γι’ αυτό πρέπει να τα αποβάλλουμε”.

- Δεν πρέπει να σκεφτόμαστε: “Τι κάνουν οι παπικοί να μη το κάνω εγώ”. Αυτό είναι λάθος. Το κριτήριό μας δεν θα είναι οι παπικοί, αλλά τι θέλει ο Θεός.

- Γενικά οι Προτεστάντες είναι αφελείς. Μεταξύ των Προτεσταντών οι Ευαγγελικοί είναι οι καλύτεροι. Είναι αφελείς, διότι λένε ότι πιστεύουν στον Χριστό ως Θεό, αφού το λέγει η Αγία Γραφή. Αλλά δεν έχουν αυτό το βάθος που έχουν οι Ορθόδοξοι, δηλαδή την βαθειά προσωπική γνώση του Χριστού και δεν γνωρίζουν πώς να πολεμούν τους λογισμούς τους.

*από το βιβλίο «Οίδα άνθρωπον εν Χριστώ»


Δευτέρα 19 Ιανουαρίου 2026

ΑΓΙΟΣ ΜΑΡΚΟΣ Ο ΕΥΓΕΝΙΚΟΣ — Η απολογία και η νίκη του —


ΑΓΙΟΣ ΜΑΡΚΟΣ Ο ΕΥΓΕΝΙΚΟΣ
— Η απολογία και η νίκη του —

Όταν άρχισε να συντάσσεται ο ενωτικός «Όρος» της Συνόδου της Φεράρα (Ιανουάριος 1438–Ιούλιος 1439), ο άγιος Μάρκος ο Ευγενικός, επίσκοπος της Εφέσου (1393–1445), ζήτησε από τον βασιλιά Ιωάννη τον Η΄ Παλαιολόγο (1392–1448) όχι μόνο να μην υπογράψει, αλλά να φροντίσει να επιστρέψει πίσω στην Κωνσταντινούπολη με ασφάλεια. Ο αυτοκράτορας τού υποσχέθηκε ότι θα τον επαναφέρει με ασφάλεια στην Πόλη με κάθε επιμέλεια και φροντίδα δική του. Να ήταν άραγε αυτή η υπόσχεση μια εκδήλωση μεγαλοψυχίας από την πλευρά του Ιωάννου του Η΄ του Παλαιολόγου προς τον Μάρκο ή μια κίνηση που απλώς την επέβαλλαν τα πράγματα; 

Πάντως, δεν ήταν καθόλου εύκολο πράγμα να καμφθεί ο Μάρκος και να υπογράψει. Σαν χαρακτήρας, δεν ήταν ούτε άστατος ούτε δειλός. Αν πάλι ο αυτοκράτορας πίεζε περισσότερο τον σοφό έξαρχο της Συνόδου, δεν θα κατηγορούνταν από το Γένος ότι εκείνη την κρίσιμη στιγμή μεταχειρίστηκε βία για να προδώσει τα ιερά και τα όσια της φυλής; Όπως και να έχει το πράγμα, η ουσία είναι ότι ο βασιλιάς έδωσε στον επίσκοπο της Εφέσου διαβεβαιώσεις τις οποίες λίγο αργότερα τις τήρησε απολύτως. Και αυτό ιστορικά βρίσκεται στο ενεργητικό του, δεδομένου ότι ο Πάπας είχε, όπως θα δούμε και πιο κάτω, την εμπαθή απαίτηση να χαρακτηριστεί ο ομολογητής Μάρκος ως απειθής και να τιμωρηθεί σαν αιρετικός!


Το απόγευμα της Κυριακής της 5ης Ιουλίου του 1439, όσοι αποτελούσαν τη Σύνοδο της Ανατολής είχαν συγκεντρωθεί στο ανάκτορο Περούτσι όπου έμενε ο βασιλιάς. Ήρθαν όμως και οι επίσκοποι του Πάπα, ο Χριστόφορος Γκαρατόνι, άλλοι δύο και ένας πρωτονοτάριος για να… παρακολουθούν πώς και από ποιους υπογράφεται ο «Όρος»! Ο Πάπας Ευγένιος ο Δ΄ (1383–1447) μέχρι την τελευταία στιγμή δεν είχε καμιά εμπιστοσύνη στους Έλληνες· γι’ αυτό και διέταξε την αστυνόμευση της υπογραφής! Πρώτος υπέγραψε τον «Όρο» ο βασιλεύς. Η θέση στην οποία έμελλε να υπογράψει ο φιλενωτικός Πατριάρχης Ιωσήφ ο Β΄ (1360–10 Ιουν. 1439), έμεινε κενή λόγω του πρόωρου και αιφνίδιου θανάτου του εκεί στην εσπερία. Κατόπιν, ως εκπρόσωπος του Πατριάρχη Αλεξανδρείας, υπέγραψε ο Ηρακλείας Αντώνιος, στον οποίο, επειδή ήταν ασθενής, έφεραν το κείμενο προς υπογραφή στο κρεβάτι του. Τελικά και αυτός, ο πριν «ατίθασος», κάμφθηκε και έδωσε τη συγκατάθεσή του για την υπογραφή. Έφεραν το κείμενο πάλι πίσω στο ανάκτορο και στη συνέχεια υπέγραψε ο μέγας Πρωτοσύγκελλος· έπειτα και οι υπόλοιποι τοποτηρητές και αρχιερείς. Τελικά τον «Όρο» τον υπέγραψαν ο αυτοκράτορας, δεκαοκτώ αρχιερείς, και έντεκα κληρικοί της Ανατολής. Δεν υπέγραψαν ο άγιος Μάρκος, ο αδελφός του ο Ιωάννης ο Ευγενικός (1400–1453), ο Σταυρουπόλεως Ησαΐας, ο οποίος αναχώρησε κρυφά στη Βενετία, γιατί όταν οι Λατίνοι πληροφορήθηκαν ότι δεν υπογράφει, ήθελαν με κάθε τρόπο να τον φονεύσουν! Δεν υπέγραψε επίσης και ο Ιβηρίας, ο οποίος με όλη αυτή την κατάσταση είχε παραφρονήσει και αναχώρησε κρυφά και αυτός.


Μετά την υπογραφή του επάρατου «Όρου» εκ μέρους των Ελλήνων, το κείμενο στάλθηκε στον Πάπα για να υπογραφεί και από τους Λατίνους. Μια τέτοια έκβαση ο επίσκοπος Ρώμης δεν τη φαντάζονταν ποτέ. Ο Πάπας δέχτηκε τους Έλληνες περιβαλλόμενος από τους Καρδιναλίους του και από όλη τη δική του σύνοδο. Το κείμενο του «Όρου» το παρουσίασε ο Νικαίας. Η χαρά του Πάπα ήταν καταφανής. Γιατί όχι; Δεν ήταν άλλωστε μικρή η προσφορά του εξωμότη του Βησσαρίωνα (1403–1472) και των φιλενωτικών Ελλήνων. Είπε, μάλιστα, ότι ενώ είχε ζητήσει τόσα πολλά από τους Έλληνες, τελικά τα πήρε όλα, σε τέτοιο σημείο, που δεν ήξερε τι άλλο να ζητήσει από αυτούς. Είπε συγκεκριμένα: «Αποκτήσαμε εκείνο που ζητούσαμε και απαιτούσαμε!». Βέβαια, όπως θα αποδείκνυαν στη συνέχεια τα ιστορικά γεγονότα, τα όσα πήρε τα κράτησε μόνο προσωρινά. Η θριαμβολογία και ο κομπασμός του εξατμίστηκαν τελείως μόλις πληροφορήθηκε ότι από τις υπογραφές των Ελλήνων απουσίαζε η υπογραφή του αγίου Μάρκου. Όταν ρώτησε αν υπόγραψε ο Μάρκος, του απάντησαν «όχι». Και ο κομπαστής Πάπας παραδέχτηκε την ήττα του λέγοντας αποκαρδιωμένος τα εξής λόγια: «Λοιπόν, ἐποιήσαμεν οὐδέν!» (=Τελικά, δεν κάναμε τίποτα!). Ορθά διέβλεψε. Χωρίς να το θέλει, «προφήτευσε» τον θρίαμβο του επισκόπου Εφέσου ή μάλλον τον θρίαμβο της Ορθοδοξίας. Ήταν μια δεινή ώρα για τον αιρετικό Πάπα, μια από τις δεινότερες ώρες της ζωής του...


Ο Πάπας Ευγένιος, παρά την βαρύγδουπη επιτυχία της ψευδοένωσης στη Φεράρα, ο ίδιος ωστόσο δεν ήταν ικανοποιημένος, διότι, όπως ορθά παρατηρήθηκε, έβλεπε ότι η διατύπωση του «Όρου» αυτής της ψευδοσυνόδου δεν ανταποκρινόταν πλήρως προς τις υπερβολικές και υπερφίαλες αξιώσεις του. Μάλιστα, τα όσα γράφονταν εκεί για το πρωτείο του ήταν εκφράσεις μάλλον αόριστες και φαινομενικές. Ο δεύτερος λόγος ο οποίος του προξενούσε μεγάλη ταραχή ήταν εκείνο το «όχι» του κυριολεκτικά Ορθόδοξου επισκόπου, του αγίου Μάρκου. Γι’ αυτό και αμέσως μετά τις αναμενόμενες θριαμβολογίες και τους εναγκαλισμούς για τη ψευδοένωση διεμήνυσε αυστηρά προς τον βυζαντινό βασιλέα Ιωάννη τα εξής: Επειδή ο Εφέσου Μάρκος δεν αποδέχθηκε την απόφαση της Συνόδου ούτε και υπέγραψε τον «Όρο», πρέπει να κριθεί από τη Σύνοδο. Αν δεν μεταπεισθεί, τότε να τιμωρηθεί όπως του ανήκει. Λοιπόν, «στείλτον σ’ εμάς για να κριθεί». Οι διαθέσεις του Πάπα ήταν σαφείς και ξεκάθαρες. Ο βασιλεύς όμως του αντεμήνυσε: Ο Εφέσου είναι δικός μου αρχιερέας· γι’ αυτόν θα φροντίσουν οι δικοί μου. Ο Πάπας όμως απαίτησε επίμονα από τον βασιλέα να του στείλει οπωσδήποτε τον Εφέσου.


Τότε ο αυτοκράτορας κάλεσε τον Εφέσου και του είπε: «Επειδή ο Πάπας μού διεμήνυσε και δυο και τρεις φορές ότι σε θέλει, πρέπει να παρουσιαστείς ενώπιόν του. Μη δειλιάσεις, λοιπόν. Εγώ ήδη του είπα για σένα πολλά. Ακόμη φρόντισα ώστε να μη σου συμβεί κανένα «σκληρὸν ἢ κακωτικόν». Πήγαινε, άκουσε όσα αυτός θα σου πει και «ἀπολογήθητι ἀνυποστόλως»· δηλαδή πες ό,τι έχεις να πεις με θάρρος, χωρίς να υποστείλεις καν τη σημαία (του φρονήματός σου) και χωρίς να αποσιωπήσεις τίποτα. «Ἀπολογήθητι» με όσα εσένα θα σου φανούν πρέποντα. Βέβαια, δεν είχε ανάγκη των ενθαρρυντικών λόγων του αυτοκράτορα ο άγιος Μάρκος. Η γενναία ψυχή του ήταν ήδη αποφασισμένη για όλα. Ήταν όμως ολοφάνερο ότι η στάση του αυτοκράτορα απέναντι στον άγιο Μάρκο ήταν μια στάση γεμάτη σεβασμό, εκτίμηση και στοργή.


Τελικά ο Εφέσου παρουσιάστηκε στον Πάπα, ο οποίος καθόταν στον θρόνο του, περιστοιχιζόμενος από Καρδινάλιους και από τους πιο διακεκριμένους Λατίνους επισκόπους. Όταν ο Μάρκος είδε ότι όλοι εκεί κάθονταν, αντιλαμβανόμενος πολύ καλά ότι ο Πάπας θα τον κρατούσε όρθιο σαν κατάδικο, είπε: «Έχω πόνους στα νεφρά και στα πόδια μου και δεν μπορώ να στέκομαι όρθιος»· «καὶ εὐθὺς ἐκάθησε», χωρίς καν να περιμένει να του πει ο Πάπας να καθίσει. Ο Πάπας Ευγένιος στην αρχή τού είπε πάρα πολλά με σκοπό να μεταπείσει τον όσιο του Θεού άνδρα να αποδεχθεί την «ένωση» και να υπογράψει τον «Όρο». Τελικά, έχασε την υπομονή του και τον απείλησε ότι, αν δεν υποχωρήσει στις θέσεις του, θα πάθει αυτό που «έπαθαν και όσοι έδειξαν απείθεια προς τις οικουμενικές συνόδους»: «όπως εκείνοι καθαιρέθηκαν και αποκηρύχθηκαν σαν αιρετικοί, έτσι θα γίνει και με σένα!», του είπε επί λέξει. Ποια άλλη φοβερότερη απειλή θα μπορούσε ποτέ να απευθύνει προς έναν Ορθόδοξο επίσκοπο της Ανατολής ο Πάπας; Όμως, είχε οικτρά απατηθεί! Γιατί είχε μπροστά του έναν αληθινό επίσκοπο και όχι ένα «κοπέλιν» (=ο νέος, το νεαρό αγόρι, ο μαθητευόμενος σε μία τέχνη, το τσιράκι, το πειθήνιο όργανο κάποιου ισχυρού). Είχε μπροστά του έναν βράχο, έναν στύλο Ορθοδοξίας και όχι ένα εύθραυστο «καλάμι που σαλεύεται απ’ τον άνεμο» (πρβλ. Ματθ. 11, 7· Λουκ. 7, 24).


Ο άγιος Πατέρας μας Μάρκος τον κοίταξε καλά και με σταθερή φωνή τού έδωσε την πρέπουσα απάντηση σε όλα. Και για την απειλή, που με τόση θρασύτητα τού απηύθυνε ο Πάπας, είπε: «Οι Σύνοδοι καταδίκαζαν εκείνους που δεν πείθονταν στην Εκκλησία και κήρυτταν διδασκαλίες που αντέβαιναν σε όσα αυτή διδάσκει. Εγώ όμως δεν κηρύττω καμιά δική μου γνώμη, ούτε είπα ποτέ τίποτα νέο και άγνωστο στην Εκκλησία. Τηρώ τον εαυτό μου στην ακραιφνή πίστη, την καθαρή και ανόθευτη, αυτή που παρέλαβε και κατέχει η Εκκλησία από Αυτόν τον Ίδιο τον Σωτήρα μας Ιησού Χριστό. Αυτή τη διδασκαλία την οποία και η Ρωμαϊκή Εκκλησία κρατούσε πριν από το σχίσμα μαζί με τη δική μας, την Ανατολική. Αυτή ακριβώς την «εὐσεβῆ δόξαν» που πάντα πριν και εσείς επαινούσατε, αλλά και πολλές φορές επαινέσατε στην τωρινή Σύνοδο. Αυτή την ευσεβή διδασκαλία κανείς από μας δεν μπορεί να τη μεμφθεί ή να την κατηγορήσει. Αν λοιπόν εγώ επιμένω σ’ αυτή τη διδασκαλία και δεν θέλω να παρεκκλίνω απ’ αυτή, πώς είναι δυνατό να κατακριθώ σαν αιρετικός; Πρώτα κάποιος πρέπει να κατακρίνει τη διδασκαλία στην οποία πιστεύω, και κατόπιν να με καταδικάσει. Αν όμως αυτή η διδασκαλία ομολογείται από όλους πως είναι η ευσεβής και η ορθή, πώς γίνεται μετά εγώ να είμαι άξιος καταδίκης;».


Μ’ αυτή του την απάντηση ο κατά πάντα άμεμπτος και ακατηγόρητος Μάρκος αποστόμωσε τον Πάπα. Η «επηρμένη οφρύς» του Ευγενίου δέχθηκε ένα ισχυρό κόλαφο. Οι γενναίοι μιλούν ταπεινά, αλλά και γενναία· και έτσι ταπεινώνουν τους θρασείς και αυθάδεις. Ο Μάρκος, που είχε το σθένος να πει το «όχι» στον αυτοκράτορά του, πώς ήταν δυνατό να μη το πει και στον επίσκοπο της Ρώμης, αποδεικνύοντάς τον έτσι καθόλα ανόητο; Ο Εφέσου, όχι απλώς δεν υποτάχθηκε, αλλά εκείνη τη στιγμή ανακήρυξε τη διδασκαλία των Λατίνων σαν ξένη και ψευδή. Και αυτά τα είπε με την εν Κυρίω καύχηση. «Λαμπρώς κηρύττει», ο Μάρκος! «Και πού άραγε; Και μπροστά σε ποιον; Μέσα στο ανακτορικό παλάτι του Πάπα, μπροστά σ’ εκείνον που έκανε τον εαυτό του ίσο με τον Θεό. Μόνος και απομονωμένος, ανάμεσα στους υπερήφανους καρδιναλίους και τους άλλους συμβούλους» του Πάπα, γράφει, πολύ εύγλωττα και παραστατικά, ο άγιος Αθανάσιος ο Πάριος (1721–1813). Με αφορμή όλων αυτών πάλι ο Πάριος ο Αθανάσιος προσθέτει ενθουσιαστικά και τα εξής για το πρόσωπο του ιερού Μάρκου: Αν κάθε Ορθόδοξος είναι «αντίπαπας», γιατί αντιτίθεται στις κακοδοξίες του Πάπα και των οπαδών του, πολύ περισσότερο «αντίπαπας» είναι ο Εφέσου. Αυτός είναι ο κατ’ εξοχήν αντίπαπας: «Αυτός δεν είναι αντίπαπας, αλλά ο αντίπαπας· Μάρκος ο Αντίπαπας»!


Μερικοί απορούν πώς ο επίσκοπος Ρώμης, ενώ είχε μπροστά του περικυκλωμένο, μόνο και απροστάτευτο, τον φοβερό πολέμιο και ανατροπέα των σχεδίων του, δεν πραγματοποίησε την απειλή του και δεν τιμώρησε τον άγιο Μάρκο με την εσχάτη των ποινών. Όλοι τουλάχιστον αυτό περίμεναν. Η απορία είναι φυσική. Η ιστορία των Παπών –οι οποίοι «τα έβαζαν» ακόμη και με αυτοκράτορες του αναστήματος ενός Φρειδερίκου Βαρβαρόσα του Α΄ (1122–1190)–, δεν έχει να επιδείξει άλλον όμοιο προς τον άγιο Μάρκο. Αναφέρονται στην ιστορία τους μάλλον τα εντελώς αντίθετα. Αλλά και πάλι: άραγε, είναι πάντα εύκολο να πραγματοποιείς τις απειλές σου; Εκτός αυτού, γιατί να αποκλείσουμε στην περίπτωση αυτή και τη μεγάλη ισχύ του ρητού: «Την ανδρεία ξέρει να την θαυμάζει ακόμη και ο εχθρός» («Ἀνδρείαν οἶδε καὶ πολέμιος θαυμάζειν»); Και ο άγιος Μάρκος δεν ήταν απλά ανδρείος· ήταν ήρωας, ήταν άγιος! Πολεμούσε ενάντια σε όλους και νικούσε, γιατί πολεμούσε μαζί του και ο Θεός. Στο πρόσωπο του αδύνατου και κατά το σώμα ασθενικού αγίου Μάρκου έλαμψε η δύναμη του Θεού. Αυτή τον δυνάμωσε στη Σύνοδο. Αυτή τον φρούρησε από την οργή και την αρπαγή του Πάπα.


Αν η Ορθοδοξία ζει ακόμη –και θα ζει μέχρι το τέλος του παρόντα αιώνα– τούτο οφείλεται στο ότι είχε ανέκαθεν επισκόπους «θείω ζήλω πεπυρωμένους», επισκόπους του αναστήματος του αγίου Μάρκου του Ευγενικού, με τους οποίους πάντα συμπολεμεί ο Θεός. Κατά τον άγιο Αθανάσιο τον Πάριο, ο Μάρκος ήταν ουσιαστικά όχι μόνο γενναία ψυχή, αλλά και «μάρτυς τετελεσμένος». Δηλαδή, ναι μεν δεν έχυσε το αίμα του, αλλά με την πρόθεσή του είχε ήδη μαρτυρήσει για τον Χριστό. Ο επίσκοπος Σταυρουπόλεως Ησαΐας, ένας από εκείνους που δεν υπέγραψαν τον «Όρο» της ψευδοσυνόδου της Φεράρα, όπως γράφτηκε και πιο πάνω, παραλίγο να φονευθεί από τα όργανα του Πάπα, αν δεν τον προστάτευε ο αδελφός του αυτοκράτορα, ο Δεσπότης του Μοριά Δημήτριος (1407–1470· ο οποίος έφτασε στη Βενετία την 1η Ιουλίου 1439). Αλλά για τον Μάρκο ο απεσταλμένος του Πάπα είπε με σαφήνεια και χωρίς περιστροφές: «Για τον Εφέσου δεν χρειάζεται σιτηρέσιο (=η ολοένα και πιο ελάχιστη καθημερινή μερίδα τροφής που χορηγούσε «ευμενώς» ο Πάπας προς τους Έλληνες, όσο καιρό αυτοί βρίσκονταν στην Ιταλία, μέσα σε συνθήκες αυστηρού περιορισμού και συνεχούς επιτήρησης), αλλά σχοινί για να πάει να κρεμαστεί!»… Αν λοιπόν δεν τον σκέπαζε ο Θεός, θα έβαφε ασφαλώς την αρχιερατική του στολή με το αίμα του μαρτυρίου. Άρα, κατά την προαίρεση, ήταν στ’ αλήθεια «μάρτυς τετελεσμένος».


Η αναχώρηση από τη Βενετία έγινε την 19η Οκτωβρίου του 1439, ύστερα από δύο έτη παραμονής στην Ιταλία. Η Ελληνική αντιπροσωπεία επιβιβάστηκε σε δύο Ενετικά εμπορικά πλοία, εντελώς ακατάλληλα σύμφωνα με τον λόγιο κληρικό Σίλβεστρο Συρόπουλο (1400–1453), ο οποίος λέει: «Ενώ ο Πάπας υποσχόταν να μας μεταφέρει στην Κωνσταντινούπολη με πλοία ευρύχωρα και με κάθε δυνατή άνεση, στο τέλος μάς στρίμωξε όλους μέσα σε δύο φορτηγά πλοία, όπου είχαμε τόση άνεση και ευρυχωρία, όση έχουν και οι Σκύθες δούλοι!». Ο αυτοκράτορας πήρε μαζί του και τον άγιο Μάρκο, δηλαδή τον έβαλε στο δικό του πλοίο για να τον μεταφέρει με ασφάλεια στην Βασιλεύουσα. Με αφορμή αυτή την προστατευτική και στοργική χειρονομία του βασιλέα προς τον Εφέσου Μάρκο, αναφωνεί ο άγιος Αθανάσιος ο Πάριος: «Ω εξαίρετη τιμή και αγάπη παράδοξη! Εξαίρετη τιμή, γιατί όσα έγιναν στον Μάρκο, γίνονταν από έναν βασιλιά και ταίριαζαν να γίνουν μονάχα σ’ ένα εκλεκτό και πολυαγαπημένο του πρόσωπο. Αγάπη παράδοξη, γιατί όλα αυτά γίνονταν σε ποιον; Στον ίδιο τον εχθρό των αυτοκρατορικών πράξεων· στον πολέμιο των δικών του θελήσεων και αποφάσεων· στον ίδιο τον καταλύτη της τόσο πολύ κοπιαστικής, της –για μια ολόκληρη ζωή– περισπούδαστης και πολυπόθητης ένωσης, αλλά, όπως συγκεκριμένα προείπε για όλες τις κατοπινές εξελίξεις ο μέγας Ποντίφικας, “Δεν κάναμε απολύτως τίποτα!”».


Η πράξη αυτή του Ιωάννου του Η΄ του Παλαιολόγου ήταν μια πανηγυρική απόδειξη του σεβασμού και της υπόληψης που έτρεφε προς τον άγιο Εφέσου, παρ’ όλο που ο τελευταίος ήταν το μοναδικό εμπόδιο στα φιλενωτικά σχέδιά του. Ακόμη, ήταν απόδειξη ότι Μάρκος δεν ήταν μια προσωπικότητα μέτριας αρετής, αλλά άνθρωπος της «τέλειας αγιότητας· ένας άλλος Βασίλειος του τότε καιρού ή ένας Αθανάσιος ή ένας Κύριλλος ή κάποιος άλλος από εκείνους τους θεοφόρους άνδρες», όπως τον ονομάζει πάλι ο άγιος Αθανάσιος ο Πάριος.


Έτσι, ο άγιος Μάρκος μεταφερόταν από τον βασιλέα προς την Βασιλεύουσα σαν μια Ιερή Ορθόδοξη Παρακαταθήκη που έμεινε άθικτη και ακέραιη από την Παπική αίρεση και το νεωτεριστικό λατινικό πνεύμα. Ήταν αυτός ο ίδιος το «λείμμα» (το υπόλειμμα) της Ανατολής, που επέστρεφε από τη Δύση. Ήταν η καιόμενη λαμπάδα που θα μετέδιδε το ανέσπερο φως της στην οικουμένη. Με τόση σοφία είχε οικονομήσει τα πράγματα ο Σωτήρας Χριστός, η Κεφαλή της Εκκλησίας μας. Το γεγονός αυτό είναι μια επιπλέον απόδειξη ότι την Εκκλησία την φρουρεί ο Εσταυρωμένος Λυτρωτής και όχι οι άνθρωποι. Το Άγιο Πνεύμα με τρόπο μυστικό «ελάλησε αγαθά» στην καρδιά του βασιλέα υπέρ του αγίου Μάρκου. Γνώριζε ο Κύριος ότι ο ακατηγόρητος άγιος Μάρκος ο Ευγενικός ήταν ο μόνος κατάλληλος για να γίνει ύστερα από λίγο ο νέος Βεσελεήλ (=εκείνος, ο γεμάτος από πνεύμα και σοφία του Θεού άνθρωπος, που επιλέχθηκε από τον Ίδιο τον Θεό για να κατευθύνει την κατασκευή της Σκηνής του Μαρτυρίου, της Κιβωτού, καθώς και των ιερών εξαρτημάτων της), καθώς και ο νέος Ζοροβάβελ (=βιβλικό πρόσωπο, πολιτικός ηγέτης των Ιουδαίων μετά την αιχμαλωσία τους στη Βαβυλώνα, ο οποίος οδήγησε στην Ιερουσαλήμ τους πρώτους Ιουδαίους, αναλαμβάνοντας ως επικεφαλής τον συντονισμό για την ανέγερση και τη λειτουργία του Ναού) στην Εκκλησία Του. Έτσι θα ολοκλήρωνε τη νίκη του. Και στο δικό του πρόσωπο θα θριάμβευε η Ορθοδοξία. Και μαζί με αυτήν και ολάκερο το Ελληνικό Γένος.

ΝΙΚΟΛΑΟΣ Π. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ
(1927–2016)

[Νικολάου Π. Βασιλειάδη:
«Ο Άγιος Μάρκος ο Ευγενικός
και η ένωσις των Εκκλησιών»,
Κεφ. 7ο, σελ. 148–152 και 161–167.
Έκδοση Αδελφότητας Θεολόγων
«Ο Σωτήρ».
Αθήναι, Μάρτιος 19934.
Επιμέλεια ανάρτησης,
επιλογή θέματος και φωτογραφιών,
πληκτρολόγηση κειμένου
και ολική μεταφορά του
στη δημοτική: π. Δαμιανός.]


Πέμπτη 25 Δεκεμβρίου 2025

Το τρίτο θαύμα των Χριστουγέννων ~ Αγίου Νικοδήμου του Αγιορείτου

Το τρίτο θαύμα των Χριστουγέννων

Σε σημείωση του Αγίου Νικοδήμου του Αγιορείτου, στα Προλεγόμενα του πεζού Κανόνος της Χριστού Γεννήσεως, από το Εορτοδρόμιο (τόμος Α΄, σελ. 145), αναφέρονται τρία θαύματα που ακολούθησαν την Γέννηση του Χριστού.

Παραθέτουμε εδώ το τρίτο συγκλονιστικό θαύμα:

«Τρίτον δε και τελευταίον θαύμα ηκολούθησεν εν τη Χριστού Γεννήσει΄ λέγει γαρ ένας Διδάσκαλος, ότι την νύχτα εκείνην, κατά την οποία εγεννήθη ο Δεσπότης Χριστός, έστειλε πρώτον ένα Άγγελον και εθανάτωσεν όλους τους αρσενοκοίτας, όπου ήσαν εις τον Κόσμον, και έπειτα εγεννήθη, διά να μη ευρεθή τότε εις την γην μία τοιαύτη Θεομίσητος αμαρτία (παρά Ιερονύμω)».

*****
Σχόλιο Π. κοινωνίας: Ξεχνούμε πολλές φορές πως ο Θεός δεν είναι μόνο Αγάπη αλλά και Δικαιοσύνη.


Δευτέρα 15 Δεκεμβρίου 2025

Ὃσον ἀφορᾶ τήν διοίκησιν καί τήν διδασκαλίαν, ἡ συμμετοχή τοῦ λαοῦ εἶναι θεμελιώδης ~ Άρχιμ. Γεωργίου Καψάνη


Ὃσον ἀφορᾶ δέ εἰς τήν διοίκησιν καί τήν διδασκαλίαν, ἡ συμμετοχή τοῦ λαοῦ εἶναι θεμελιώδης, ἐφ ̓ ὅσον οὗτος, χαρισματούχος ὤν καί διδακτός Θεοῦ, ἀποτελεῖ μετά τοῦ κλήρου τήν ἀγρυπνοῦσαν συνείδησιν τῆς Ἐκκλησίας,

...ἥτις μαρτυρεῖ, κρίνει, διακρίνει, ἐγκρίνει καί ἀποδέχεται, ἤ κατακρίνει καί ἀπορρίπτει τήν διδασκαλίαν καί τάς πράξεις τῆς ἱεραρχίας, ὡς ἀπεφάνθησαν καί οἱ Πατριάρχαι τῆς Ἀνατολῆς ἐν τῇ Ἐγκυκλίῳ αὐτῶν τῆς 6ης Μαΐου 1848».

~ Άρχιμ. Γεωργίου Καψάνη
''Η ποιμαντική διακονία κατά τούς ἱερούς Κανόνας''
(Πειραιεύς 1976, σ. 110-112.)


Σάββατο 13 Δεκεμβρίου 2025

Ὅλοι ἁμαρτάνουμε, ὅλοι παραβαίνουμε τίς ἐντολές... ~ Ἅγιος Ἰωάννης Μαξίμοβιτς


Ὅλοι ἁμαρτάνουμε, ὅλοι παραβαίνουμε τὶς ἐντολὲς τοῦ Χρίστου καὶ τοὺς κανόνες τῆς Ἁγίας Ἐκκλησίας, ὡστόσο, κάποιοι ὁμολογοῦν ὅτι εἶναι ἁμαρτωλοὶ καὶ μετανοοῦν γιὰ τὰ ἀνομήματά τους, ἀντιθέτως ἄλλοι ἀπορρίπτουν τοὺς ἱεροὺς κανόνες ἰσχυριζόμενοι ὅτι εἶναι ξεπερασμένοι καὶ ὄχι πλέον ἀπαραίτητοι•

ὡσὰν νὰ εἴμαστε πνευματικότεροι ἀπὸ ἐκείνους ποῦ μᾶς παρέδωσαν τοὺς ἐκκλησιαστικοὺς κανόνες, τοὺς ὁποίους ὁ ἴδιος ὁ Κύριος τους ἔδωσε στοὺς Ἀποστόλους Του καὶ στοὺς Ἱεράρχες.

Ἐνώπιόν μας ἐκτείνονται δύο μονοπάτια: τὸ μονοπάτι τοῦ σοφοῦ ληστῆ καὶ τὸ μονοπάτι τοῦ ληστῆ ποῦ ἀποβλήθηκε στὴν κόλαση ὑπὸ τὸ βάρος τῆς βλασφημίας του...

~ Ἅγιος Ἰωάννης Μαξίμοβιτς, ο θαυματουργός


Τετάρτη 10 Δεκεμβρίου 2025

ΝΙΚΑΙΑ η παράλειψη του Filioque δεν σηματοδοτεί δογματική αλλαγή ~ π. Αναστάσιος Γκοτσόπουλος


ΝΙΚΑΙΑ 2025. Η παράλειψη του Filioque δεν σηματοδοτεί δογματική αλλαγή, αλλά είναι μέρος της οκουμενιστικής στρατηγικής του Βατικανού.


Ιδιαίτερη εντύπωση προκλήθηκε στην κοινή γνώμη από το γεγονός ότι ο πάπας Λέων XIV στη συνάντησή του με τον Οικουμενικό Πατριάρχη στη Νίκαια της Βιθυνίας κατά τον εορτασμό της επετείου των 1.700 χρόνων από την σύγκληση της Α΄ Οικουμενικής Συνόδου και στο Φανάρι κατά τη Θρονική εορτή του Πατριαρχείου (27-30.11.25) απήγγειλε το Σύμβολο της Πίστεως («Πιστεύω») χωρίς την προσθήκη του Filioque (=και εκ του Υιού). 

Μάλιστα αυτή η “υποχώρηση” του πάπα έγινε αποδεκτή με ιδιαίτερο ενθουσιασμό από δημοσιογράφους και ορισμένους Ορθοδόξους θεολογούντες και χαρακτηρίστηκε μεταξύ άλλων και ως «πολύ σημαντικό γεγονός που παρέχει νέες προοπτικές και ελπίδες στην πορεία για την ένωση των Εκκλησιών»!

Ας προσπαθήσουμε να δούμε στις πραγματικές της διαστάσεις την παπική αυτή κίνηση:

Να υπενθυμίσουμε ότι το Filioque εισήχθη αρχικά μόνο στη Ισπανία με τη Σύνοδο του Τολέδο ΙΙΙ (589 μ.Χ.)¹, ενώ από τις αρχές του 9ου αι. έγινε προσπάθεια από τους Φράγκους να επιβληθεί σε όλη τη Δύση στο Σύμβολο της Πίστεως, χωρίς όμως να γίνει αποδεκτό ούτε από τις Ανατολικές Εκκλησίες αλλά ούτε και από τη Ρώμη. Μάλιστα ο πάπας Λέων III ήλθε σε αντίθεση με τους Φράγκους στη Σύνοδο του Άαχεν (809-810 μ.Χ.)² και αντέδρασε έντονα στην αλλοίωση του Συμβόλου της Πίστεως. Σε αντιστάθμισμα στη φραγκική επιμονή για προσθήκη του Filioque ανέγραψε σε δύο ασημένιες πλάκες, στα ελληνικά και λατινικά, το Σύμβολο της Πίστεως χωρίς την προσθήκη του Filioque και το ανάρτησε στη Βασιλική του Αγ. Πέτρου στη Ρώμη³.

Αλλά και στη συνέχεια, ο πάπας Ιωάννης VIII σε επιστολή του προς τον Πατριάρχη Φώτιο αποδέχθηκε⁴ την καταδίκη του Filioque στη Σύνοδο της Κωνσταντινουπόλεως (8η Οικουμενική, 879-880 μ.X.)⁵ ως αιρετικής διδασκαλίας και ως αντικανονική την προσθήκη του στο Σύμβολο της Πίστεως διότι αντίκειται στις αποφάσεις των Γ΄ και Δ΄ Οικουμενικών Συνόδων. Αυτό και μόνο αποδεικνύει ανακριβή τον ισχυρισμό παπικών και παπόφιλων Ορθοδόξων ότι, τάχα, η Ανατολή ανεχόταν επί αιώνες το Filioque χωρίς να το θεωρεί έκπτωση από την εκκλησιαστική παράδοση. Είναι απολύτως σαφές ότι αμέσως μόλις έγινε απόπειρα αλλοίωσης του Συμβόλου της Πίστεως στη Δύση από τους Φράγκους, τόσο η Ρώμη όσο και η Ανατολή αντέδρασαν έντονα στο υψηλότερο επίπεδο (πάπες Ρώμης –Λέων III, Ιωάννης VIII– πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως –Μ. Φώτιος– και 8η Οικουμενική Σύνοδος).

Δυστυχώς όμως η επικράτηση των Φράγκων στη Ρώμη ανέτρεψε την πατερική παράδοση και το 1014 ο πάπας Βενέδικτος VIII εισήγαγε το Filioque στο Σύμβολο της Πίστεως, όπως ρητά το ομολογεί και ο νυν πάπας Λέων XIV στην εγκύκλιό του με τίτλο «In Unitate Fidei» (23.11.25): «Η δήλωση “εκ του Πατρός και του Υιού εκπορεύεται (Filioque)” δεν βρίσκεται στο κείμενο της Κωνσταντινούπολης· εισήχθη στο Λατινικό Σύμβολο της Πίστεως μόνο από τον Βενέδικτο VIII το 1014».

Η άμεση αντίδραση των Πατριαρχών της Ανατολής στην αυθαίρετη προσθήκη του πάπα Βενεδίκτου VIII ήταν η διαγραφή του ονόματός του από τα Δίπτυχα της Εκκλησίας της Κωνσταντινουπόλεως και η διακοπή της εκκλησιαστικής κοινωνίας με τη Ρώμη προ του Σχίσματος του 1054.

Στη συνέχεια η Ρώμη, αποκομμένη από την Εκκλησία του Χριστού, κατά τη Σύνοδο του Λατερανού ΙV (1215) όρισε το Filioque ως δόγμα πίστεως και αποδέχθηκε συνοδικά και επίσημα την προσθήκη του στο Σύμβολο της Πίστεως. Επίσης, το Filioque αναφέρεται και στις “ενωτικές” Συνόδους της Λυών (1271) και Φεράρας-Φλωρεντίας (1438-1439), στις οποίες καταδικάζονται και αποδοκιμάζονται όσοι τολμούν να αρνηθούν ότι το Άγιο Πνεύμα εκπορεύεται αιώνια από τον Πατέρα και τον Υιό!

Συνεπώς, από τότε μέχρι και σήμερα το Filioque αποτελεί ουσιώδη διδασκαλία για τη Ρώμη, ενταγμένη στην δογματική της διδασκαλία και υποχρεωτικά αποδεκτή από όλους τους πιστούς⁶. Μάλιστα το Filioque επιβλήθηκε και στους Ουνίτες, οι οποίοι διατηρούν μία εξωτερική ομοιότητα με τους Ορθοδόξους αλλά στην ουσία είναι ρωμαιοκαθολικοί.

Όμως μετά τη Σύνοδο του Βατικανού II (1962-1965) στο πλαίσιο της ένταξης της Ρώμης στην Οικουμενική Κίνηση και την προσέγγισή της με τους «διηρημένους Χριστιανούς», η Ρώμη έκανε αποδεκτή την “ευαισθησία” των Ανατολικών Εκκλησιών στο ζήτημα αυτό χωρίς όμως να αποστεί ουδέ στο ελάχιστο της δογματικής της διδασκαλίας:

Έτσι, αρχικά επέτρεψε στους Ουνίτες να απαγγέλλουν το «Πιστεύω» χωρίς την προσθήκη του Filioque, ενώ με την έναρξη του Θεολογικού Διαλόγου (1980) η ίδια πρακτική εφαρμόζεται όποτε πραγματοποιούνται κοινές λατρευτικές συναντήσεις με τους Ορθοδόξους. Επί πλέον δε, ακόμα και στις ρωμαιοκαθολικές ενορίες στην Ελλάδα δεν εκφέρεται πλέον το Filioque στο Σύμβολο της Πίστεως.

Ας προσέξουμε όμως ότι αυτό δεν σημαίνει αλλαγή στη δογματική διδασκαλία της Ρώμης. Το αιρετικό δόγμα περί της εκπορεύσεως του Αγ. Πνεύματος «εκ του Πατρός και του Υιού (Filioque)» παραμένει ακλόνητο για τους παπικούς!

Είναι σαφές το έγγραφο με τίτλο «The Greek and Latin Traditions Regarding the Procession of the Holy Spirit»⁷ που εξέδωσε στις 13.9.1995 το Παπικό Συμβούλιο για την Προώθηση της Χριστιανικής Ενότητας (Pontifical Council for Promoting Christian Unity), στο οποίο γίνεται κάποια προσπάθεια επανερμηνείας του Filioque, στην προοπτική της «ενότητος εν τη ποικιλομορφία» των δύο παραδόσεων και διευκρινίζεται η στάση της Ρώμης αναφορικά με το ζήτημα της μη απαγγελίας του στο Σύμβολο της Πίστεως.

Στο έγγραφο αυτό αναφέρεται μεταξύ άλλων ότι «όταν το Σύμβολο της Πίστεως απαγγέλλεται στα ελληνικά (ή σε οικουμενικές συναντήσεις), η Καθολική Εκκλησία αποφεύγει να προσθέτει το Filioque στην ελληνική διατύπωση», και καθιστά σαφές ότι «αυτό δεν συνιστά άρνηση της λατινικής δογματικής παράδοσης που περιλαμβάνει το Filioque» διευκρινίζοντας ότι «η απόφαση για χρήση ή αποφυγή του Filioque σε οικουμενικές προσευχές δεν αλλάζει τη δογματική θέση της Καθολικής Εκκλησίας». Και το έγγραφο καταλήγει ότι «όταν το Σύμβολο απαγγέλλεται σε κοινές λειτουργίες Καθολικών και Ορθοδόξων, η μορφή χωρίς Filioque είναι απολύτως επιτρεπτή και νόμιμη»⁸.

Υπό αυτό το πρίσμα το 2019 η διακήρυξη με τίτλο «Dominus Jesus» (6.8.2019) παραθέτει το Σύμβολο της Πίστεως χωρίς το Filioque, από σεβασμό στις “ευαισθησίες” των Ανατολικών Χριστιανών⁹.

Ας προσέξουμε όμως ότι και ο ίδιος ο πάπας Λέων XIV, ο οποίος παρόντος του Οικουμενικού Πατριάρχου αποσιώπησε το Filioque, στις 29 Νοεμβρίου, στην Κωνσταντινούπολη μετά την υπoδοχή και τη Δοξολογία στο Φανάρι μετέβη στο Volkswagen Arena για την τέλεση της λατινικής λειτουργίας και εκεί ενώπιόν του έψαλε η χορωδία κανονικότατα το "Πιστεύω" με το Filioque, στα λατινικά: «Et in Spiritum Sanctum, Dominum et vivificantem, qui ex Patre Filioque procedit»¹⁰.

Από τα ανωτέρω καθίσταται σαφές ότι η μη απαγγελία του Filioque στη Νίκαια και στο Φανάρι δεν είναι κάτι νέο, ούτε φυσικά σημαίνει κάποια ιδιαίτερη εξέλιξη στις σχέσεις Ορθοδοξίας και Παπισμού και προπαντός δεν σηματοδοτεί την άρνηση της αίρεσης και επιστροφή στην πατερική παράδοση. Απλώς είναι η παγίωση μιας πρακτικής και κυρίως παραπλάνηση του ακατήχητου λαού μας…

Χωρίς καμία αμφιβολία η παπική “υποχώρηση” εντάσσεται στον περί Οικουμενισμού σχεδιασμό της Β΄ Βατικανής Συνόδου, τον οποίο και ορισμένες Ορθόδοξες Ηγεσίες έχουν αποδεχθεί και βάσει αυτών πορεύονται και οικοδομούν τις σχέσεις τους με τον λοιπό Χριστιανικό κόσμο¹¹.

Κατά το τριήμερο της παπικής επίσκεψης τηρήθηκε και πάλι το ίδιο “τυπικό” που έχουμε δει και σε παλαιότερες επισκέψεις παπών στο Φανάρι (2006, 2014) με τις αντικανονικές συμπροσευχές και τα ατελή συλλείτουργα¹². Ακούσαμε και πάλι πολλές φορές και από χείλη Ορθοδόξων τη φράση «πλήρης κοινωνία». Διερωτώμαι πότε οι Πατέρες της Εκκλησίας ή οι Ορθόδοξοι αρχιερείς πριν από τη Β΄ Βατικανή στις σχέσεις μας με τους μη Ορθοδόξους χρησιμοποίησαν τον όρο «πλήρης κοινωνία»; Για όσους δεν είναι ιδιαίτερα εξοικειωμένοι με την οικουμενιστική ορολογία, επισημαίνουμε ότι η περί «μερικής» και «πλήρους κοινωνίας» ορολογία είναι το θεμέλιο επί του οποίου οικοδομήθηκε η νέα εκκλησιολογία της Β’ Βατικανής Συνόδου (Δογματική Διάταξη “Lumen Gentium”) και το Διάταγμα «περί Οικουμενισμού» (Unitatis Redintegratio)!

Για όποιον γνωρίζει στοιχειωδώς εκκλησιαστική ιστορία και Ορθόδοξη εκκλησιολογία η διδασκαλία που εκφράζεται μέσω αυτής της ορολογίας είναι εντελώς αλλότρια. Και όμως έχει πλέον παγιωθεί στις οικουμενικές συναντήσεις και ευκαίρως ακαίρως χρησιμοποιείται και από Ορθοδόξους, που συμμερίζονται εν πολλοίς τη βατικάνεια εκκλησιολογία.

Στη φετινή επίσκεψη του ποντίφικα στο Φανάρι υπήρξε μία πολύ λεπτή αλλά εξαιρετικά σημαντική εξέλιξη ως προς την ορολογία που χρησιμοποιήθηκε για τη μετάφραση του όρου «ομοούσιος» στην αγγλική γλώσσα, που υποδηλώνει σαφώς τη μετατόπιση της δογματικής προσέγγισης στο ζήτημα αυτό, όπως επισημαίνει σε εύστοχη επισήμανσή της η Καθηγήτρια της Θεολογικής Σχολής του ΕΚΠΑ Μαρίνα Κολοβοπούλου¹³.

Συμπερασματικά, αναφορικά με το παρόν ζήτημα, το «Αποστολικό Ταξίδι» του πάπα Λέοντος XIV στη Νίκαια-Κωνσταντινούπολη είχε τριπλό όφελος για τον Υψηλό Επισκέπτη: 1. Με την εκφώνηση του Συμβόλου της Πίστεως άνευ του Filioque, οι αφελείς Ορθόδοξοι, καθοδηγούμενοι τεχνηέντως από τους «επαγγελματίες του Οικουμενισμού», ενθουσιάστηκαν με τα… θετικά, τάχα, αποτελέσματα του διαχριστιανικού διαλόγου που… έπεισαν, λέει, τον πάπα να διαγράψει το Filioque! Αποκρύπτουν όμως ότι ο πάπας δεν απέστη ούτε στο ελάχιστο από τη δογματική περί του Filioque διδασκαλία, η οποία ισχύει κανονικά! 2. Τέθηκε ένα ακόμη λιθαράκι στην παγίωση της οικουμενιστικής ορολογίας περί «μερικής και πλήρους κοινωνίας» στον Ορθόδοξο λαό, και 3. Το σημαντικότερο, διατηρήθηκε σε πλήρη ισχύ ο οδικός χάρτης για την «ένωση των Εκκλησιών», όπως αυτός σχεδιάστηκε και εφαρμόζεται μεθοδικά και συστηματικά από το Βατικανό και τους συνοδοιπόρους του.

Υπό αυτές τις προϋποθέσεις μπορούμε, άραγε, να είμαστε ενθουσιασμένοι και χαρούμενοι ως Ορθόδοξοι πιστοί;

Αναστάσιος Γκοτσόπουλος
Πρεσβύτερος
Εφημέριος Ι. Ν. Αγ. Νικολάου Πατρών
6945-377621, agotsopo@gmail.com
(Πάτρα 8 – 12 – 2025)

Υποσημειώσεις: 

1. Mansi 9, 981–1006.

2. Monumenta Germaniae Historica. Concilia, τ. 2, Hanover 1908, σ. 331–334.

3. «Vita Leonis III», Le Liber Pontificalis, επιμ. L. Duchesne, τόμ. 2 (Παρίσι: E. de Boccard, 1892), σ. 26, και Anastasius Bibliothecarius, Epistola ad Carolum Magnum, PL 128, 803–806, ο Λέων Γ΄«οὐκ ἠθέλησε νὰ δεχθῇ προσθήκην εἰς τὸ Σύμβολον, ἀλλ’ ἐποίησε πλάκας ἀργυρᾶς ἄνευ τοῦ Filioque».

4. Πάπας Ιωάννης VIII: «περί του αγίου Συμβόλου… εύρεν απαράτρωτον, καθώς αρχήθεν παρεδόθη ημίν, διατηρούντας, και μήτε προστιθέντας τι ή αφαιρούντας, ακριβώς ειδότας, ως τοις ταύτα τολμώσι βαρεία καταδίκη αναμένουσα απόκειται. Και πάλι νουν παραδηλούμεν της αιδεσιμότητι σου, ίνα περί του άρθρου τούτου, δι ο συνέβη τα σκάνδαλα μέσον των εκκλησιών του Θεού, έχης πληροφορίαν εις ημάς, ότι ου μόνον ου λέγομεν τούτο, αλλά και τους πρώτον θαρρήσαντας τη εαυτών απηνοία τούτο ποιήσαι παραβάτας των θείων λόγων κρίνομεν και μεταποιητάς της θεολογίας του δεσπότου Χριστού και των αποστόλων και των λοιπών Πατέρων, οι συνελθόντες συνοδικώς παρέδωκαν το άγιον Σύμβολον, και μετά του Ιούδα αυτούς τάττομεν», Πάπα Ιωάννου VIII, «Επιστολή προς τον αγιώτατον Φώτιον αρχιεπίσκοπον Κωνσταντινουπόλεως», Μansi 17, 520Ε-521Α και Σπ. Μήλια, Πρακτικά των Αγίων και Οικουμενικών Συνόδων, εκδ. Καλύβη Τ. Προδρόμου Ι. Σκήτης Αγ. Άννης, Άγ. Όρος, 1986, τ. Γ΄σ. 478.

5. Πράξη Ζ΄ της εν Κωνσταντινουπόλει Συνόδου (879-880): «ει τις παρά τούτο το ιερόν Σύμβολον τολμήσειε έτερον αναγράψαι ή προσθείναι ή αφελείν και όρον ονομάσαι αποθρασυνθείη κατάκριτος και πάσης χριστιανικής ομολογίας απόβλητος […] Ει τις τοίνυν εις τούτον απονοίας ελάσας τολμήσειεν ως ανωτέρω λέλεκται, έτερον εκθέσθαι Σύμβολον και όρον ονομάσαι ή προσθήκην ή υφαίρεσιν εν τω παραδεδομένω ημίν παρά της αγίας και Οικουμενικής εν Νικαία το πρώτον μεγάλης Συνόδου ποιήσαι, ανάθεμα έστω», Μansi 17, 516 και Σπ. Μήλια, Πρακτικά των Αγίων και Οικουμενικών Συνόδων, εκδ. Καλύβη Τιμ. Προδρόμου Ι. Σκήτης Αγ. Άννης, Άγ. Όρος, 1986, τ. Γ΄σ. 477, πρβλ τον Όρον της Συνόδου, Πράξις Στ, ο.π. σ. 475.

6. Κατήχηση Καθολικής Εκκλησίας, εκδ. Βατικανό-Κάκτος 1996, άρθρα 246-248.

7. «Το “προϊέναι” του Αγίου Πνεύματος εις την ελληνικήν και την λατινικήν παράδοσιν», δημοσιεύθηκε στις 13.9.1995 στην L'Osservatore Romano και στη διεύθυνση https://www.christianunity.va/content/unitacristiani/ en/documenti/altri-testi/en1.html.

8. Συναφές είναι και το κείμενο της «Ορθόδοξης-Καθολικής Θεολογικής Διαβούλευσης της Β. Αμερικής» με τίτλο «Filioque: Ένα ζήτημα που διαιρεί την Εκκλησία; Κοινά Αποδεκτό Κείμενο» (North American Orthodox-Catholic Theological Consultation, «The Filioque: A Church Dividing Issue?: An Agreed Statement»), που εκδόθηκε στις 25.10.2003, στη διεύθυνση: https://www.usccb.org/resources/filioque-a-church-dividing-issue?utm_source=.

9. Η διακήρυξη «Dominus Jesus» συντάχθηκε από τον Joseph Ratzinger (μετέπειτα πάπα Βενέδικτο XVI), εκδόθηκε από την Congregation for the Doctrine of the Faith και επικυρώθηκε από τον τότε πάπα Ιωάννη-Παύλο Β΄, στη διεύθυνση http://www.vatican.va/roman_curia/congregations/cfaith/documents/rc_con_cfaith_doc_2000 0806_dominus-iesus_en.html.

10.https://www.youtube.com/live/koMqeewDahc?si=t0jQGlGcIxKYAeP1&t=2375 στη χρονική στιγμές 39:35 κ.εξ.

11. Βλ. Dicastery for Promoting Christian Unity, Κατάλογος για την εφαρμογή αρχών και κανόνων στον Οικουμενισμό, στη διεύθυνση https://www.christianunity.va/content/unitacristiani/en/documenti/testo-in-inglese.html.

12. Μητροπολίτου Κυθήρων Σεραφείμ, Εγκύκλιος «Ακριβής έκδοσις Ορθοδόξου Πίστεως», 1.12.2025, και π. Αν. Γκοτσόπουλος, «Θρονική εορτή με τον Αγιώτατο», 1.12.2014.

13. Δείτε ΕΔΩ το άρθρο της Καθηγήτριας Θεολογίας Μαρίνας Κολοβοπούλου.

Κυριακή 7 Δεκεμβρίου 2025

H θεραπεία της συγκύπτουσας και μιά λέξι – ἀστροπελέκι· Επίσκοπος Αυγουστίνος


Του μακαριστού επισκόπου Φλωρίνης Αυγουστίνου Καντιώτη
«Ὑποκριτά» (Λουκ. 13,15)

Κυριακὴ Ι΄ (Λουκ. 13,10-17)

Δέν ὑπάρχει, ἀγαπητοί μου, λαὸς χωρὶς θρησκεία. Καὶ κάθε θρησκεία ἔχει τὸ δικό της λατρευτικὸ κέντρο. Οἱ μωαμεθανοὶ ἔ­χουν τὸ τζαμί, οἱ ἑβραῖοι τὴ συναγωγὴ ἢ χά­βρα, οἱ Χριστιανοὶ τὶς ἐκκλησίες. Εἶνε μάλι­στα καθωρισμέ­νη καὶ ἡ ἡμέρα τῆς ἑβδομάδος ποὺ κάθε θρήσκευμα ἔχει ἀργία γιὰ τὴ λατρεία του· οἱ μωαμεθανοὶ ἔχουν τὴν Παρασκευή, οἱ Ἑβραῖοι τὸ Σάββατο, ἐμεῖς τὴν Κυριακή.

Μὰ γιατί τὰ λὲς αὐτά; θὰ πῆτε. Γιατὶ ἁπλούστατα τὸ εὐαγγέλιο σήμερα ὁ­μιλεῖ γιὰ «συν­αγωγή» (Λουκ. 13,10)· ἔτσι λέγε­ται τὸ κτήριο ὅπου συγκεν­τρώνονται μέχρι καὶ σή­μερα οἱ Ἑβραῖοι κάθε Σάβ­βατο. Τί ἔγινε λοιπὸν ἐκεῖ;

* * *

Πῆγε, λέει, στὴ συναγωγὴ μιὰ γυναίκα ἀπὸ τὸ ἀνώνυμο πλῆθος. Ἦ­ταν ἀνάπηρη. Ἡ σπονδυ­λική της στήλη εἶχε λυγίσει καὶ τὸ κεφάλι της ἄγ­γιζε τὴ γῆ. Ἀπὸ μακριὰ δὲ φαινόταν ἄνθρω­πος· φαινόταν σὰν ζῷο ποὺ βαδίζει μὲ τὰ τέσσερα.

Ὑπάρχει μιὰ πληροφορία, ποὺ ἂν τὴν ἀ­κού­σῃ σήμερα κανένας μον­τέρνος θὰ γελά­σῃ· κι ὅ­μως εἶνε σημαντική. 

Λέει τὸ εὐαγγέλιο, ὅτι ἡ ἀ­σθένεια τῆς γυναίκας δὲν ὠφείλετο σὲ φυσι­ολο­γι­­κὰ αἴτια, σὲ ἀρ­θριτικὰ λ.χ., ἀλλὰ σὲ ἐπήρεια τοῦ διαβόλου. Διότι πρέ­πει νὰ γνωρίζουμε, ἀγαπητοί, ὅτι ὁ διάβολος δὲν εἶ­νε κάτι φαν­ταστικὸ ἢ ἀ­­στεῖο. Εἶνε πρα­γμα­­τι­κό­της, ὕπαρξις σκοτεινὴ ποὺ ταράζει τὸν κό­σμο. Καὶ θὰ μποροῦσε νὰ κά­νῃ μεγάλο κακό, ἂν ὁ Θεὸς δὲν τὸν συγκρατοῦ­σε. Γι᾽ αὐτὸ ὁ Χριστὸς μᾶς δίδαξε νὰ προσευχώμαστε· «Μὴ εἰσενέγκῃς ἡμᾶς εἰς πειρασμόν, ἀλ­λὰ ῥῦσαι ἡμᾶς ἀπὸ τοῦ πονηροῦ» (Ματθ. 6,13).

Ἐκεῖνο ποὺ θαυμάζει κανεὶς στὴ γυναῖκα αὐτὴ εἶνε τοῦτο. Στὴν κατάστασι ποὺ ἦταν, δι­­καιολογεῖτο νὰ μὴν πάῃ στὴ συναγωγή. Ἦ­ταν ἄρρωστη. Ἔπειτα, ἔτσι ὅπως ἐκινεῖτο, θὰ ἦταν ἀντικείμενο χλεύης καὶ εἰρωνείας κα­κῶν παιδιῶν, ποὺ κορο­ϊδεύουν τέτοιους ἀνθρώ­πους. Ἂν λοιπὸν ἀπουσίαζε, ποιός θὰ τὴν κατηγοροῦ­σε;

Συγκινοῦμαι κ᾽ ἐγὼ σήμερα, ὅταν βλέπω στὴν ἐκκλησία ἀ­νάπηρο μὲ καροτσάκι. Ἄλλοι ἔ­χουν πόδια, μποροῦν ν᾽ ἀνεβοῦν καὶ στὸ βου­νό, μὰ στὴν ἐκκλησία δὲν ἔρχονται. Πόδια ἔχει ὁ κόσμος γιὰ τὸ διάβολο, γιὰ τὸ Θεὸ δὲν ἔχει. (...)

Ἡ σακατεμένη αὐτὴ γυναίκα πήγαινε πάν­τα στὴ συναγωγή. Πολλὲς φορὲς εἶχε πάει. Καὶ τί κέρδισε; θὰ πῆτε· ὅλες τὶς φορὲς σακα­τεμένη μπῆ­κε, σακατεμένη βγῆκε. Ναί, ἀλλὰ γιά δὲς τώρα· αὐτὴ τὴ φορὰ βγῆ­κε ὑγιής. Πῶς; Θαῦμα ἔγινε ἐκεῖ στὴ συναγωγή.

Αὐτὴ τὴ φορὰ πῆγε ἐκεῖ ὁ Χριστός! Πήγαινε τακτικὰ ὁ Κύριος στὴ συναγωγή, ὅπως ἐπίσης στὸ ναὸ τοῦ Σολομῶντος. Ἂς τ᾽ ἀκούσουν αὐτὸ οἱ χιλιασταί, ποὺ φωνάζουν «κάτω οἱ ἐκ­κλησίες». Ὁ Χριστὸς πήγαινε στὴ συναγωγὴ καὶ στὸ ναό· αὐτοὶ εἶνε ἀνώτεροι ἀπὸ τὸ Χριστὸ καὶ δὲν θέ­λουν ἐκκλησίες; Ὁ Χριστός, δίνοντας παράδειγμα ἐκκλησιασμοῦ σὲ ὅλους, πῆγε καὶ τότε στὴ συναγωγή, ἡμέρα Σάββατο.

Ἐκεῖ τί ἔκανε; Δίδασκε τὸ λόγο τοῦ Θεοῦ. Καὶ ἡ γυναίκα αὐτή, ἡ συγκύπτου­σα, ἦταν ὅ­λο αὐτιὰ καὶ μάτια. Ἐν ἀντιθέσει μ᾽ ἐμᾶς, ποὺ ὁ νοῦς μας καὶ ὅταν ἐκκλησιαζώμεθα τρέχει ἔξω, ἐκείνη πρόσεχε τὰ θεϊκά του λόγια.

Ὁ Χριστὸς σὲ μιὰ στιγμὴ τῆς ἔρ­ριξε μιὰ ματιὰ γεμάτη εὐσπλαχνία καὶ εἶπε· Γυναίκα, εἶ­σαι ἐλεύθερη ἀπὸ τὴν ἀ­σθένειά σου. Τότε ἔγινε τὸ θαῦμα. Ἂς μὴ πιστεύ­­ουν οἱ ἄπιστοι· ἐ­μεῖς πιστεύουμε. Ὅ­πως τρέχει γρήγορα ὁ ἠ­λεκτρι­σμὸς καὶ ὁ μαγνητισμός, ἔτσι καὶ πιὸ γρήγορα τρέχει ἡ δύναμις τοῦ Χριστοῦ. Ἀμέσως ἔ­τριξαν τὰ κόκκαλά της, ὑψώθηκε ἡ σπονδυλική της στήλη· κι αὐτή, ποὺ ἦταν σὰν τετράποδο, τώρα στάθηκε ὄρθια σὰν κυπαρίσσι!

Ὅλοι εἶδαν καὶ θαύμασαν. Ὅλοι; Ὄ­χι ὅ­λοι... Ἕνας λυπήθηκε. Ποιός; Ὅταν γίνε­ται ἕνα καλό, ἐκεῖνος ποὺ λυπᾶται εἶνε ὁ σατα­νᾶς καὶ οἱ ἄνθρωποί του. Καὶ ἐδῶ, κοντὰ στὸ σατανᾶ, ἐ­κεῖνος ποὺ στενοχωρέθηκε ἦταν ὁ ἀρ­χισυνάγωγος. Λυπήθηκε. Ἀντὶ νὰ χαρῇ καὶ νὰ δοξά­σῃ τὸ Μεγαλοδύναμο ποὺ ὁ Χριστὸς ἔ­κανε καλὰ μιὰ ἄρρωστη, αὐτός, ἀπὸ φθόνο καὶ ἔχθρα, ἄνοιξε τὸ στόμα του καὶ εἶπε λόγια πικρά. Τί κατάστασι εἶν᾽ αὐτή! λέει· Σάββατο σήμερα, δὲν ἐπιτρέ­­πεται ἐργασία, πῶς ἦρθε αὐτὴ καὶ θεραπεύθηκε;… Νόμιζε, ὅτι τὸ θαῦμα εἶνε ἐρ­γασία· μὰ τὸ θαῦμα δὲν εἶ­νε ἐργασία.

Τὸ ἄ­κουσε αὐτὸ ὁ Χριστὸς καὶ τί εἶπε; Μιὰ λέξι – ἀστροπελέκι· «Ὑποκριτά…»! (Λουκ. 13,15). Τὸν ὠνόμασε ὑποκριτή. Ἔλα ἐδῶ, λέει, ἐ­σὺ ποὺ τὸ λὲς αὐτό. Ἐσὺ δὲν ἔχεις γαϊδουράκι; Σάββατο μέρα δὲν τὸ παίρνεις ἀπὸ τὸ σταῦλο καὶ τὸ πᾷς στὴ βρύση νὰ τὸ ποτίσῃς; Ὅπως λοιπὸν ἐ­σὺ λύνεις τὸ γαϊδουράκι καὶ τὸ πᾷς νὰ τὸ ποτίσῃς, δὲν ἔπρεπε κ᾽ ἐγὼ νὰ λύ­σω καὶ νὰ ἐλευθερώσω μιὰ γυναίκα, ποὺ γιὰ 18 χρόνια τὴν ἔδεσε ὁ διάβολος στὸν πάσσα­λό του; «Ὑποκριτά»! Ἔτσι τὸν ὠνόμασε. Γιατί; Γιατὶ ἄλλα εἶχε στὴν καρδιά του καὶ ἄλλα ἔ­λεγε. Ἔ­κανε τὸ θεοφοβούμενο, μὰ δὲν ἦταν· μέσα του εἶχε μῖσος καὶ φθόνο ἐναντίον τοῦ Χριστοῦ.

Ὑποκριτὴς ἦταν αὐτὸς ὁ ἀρχισυνάγωγος. Ὑ­ποκριταὶ ἦταν καὶ οἱ γραμματεῖς καὶ φαρισαῖοι, ποὺ ἦταν οἱ πολιτικοὶ καὶ θρησκευτικοὶ ἡγέται τοῦ Ἰουδαϊκοῦ λαοῦ. Καὶ γι᾽ αὐτοὺς ὁ Χριστός, ὅπως ἀκοῦμε τὴ Μεγάλη Τρίτη, εἶπε τὰ τρομερὰ ἐκεῖνα «οὐαί»· «Οὐαὶ ὑμῖν, γραμματεῖς καὶ φαρισαῖοι ὑποκριταί…» (Ματθ. 23,13 κ.ἑ). Ὁ Κύριος στὸ πρόσωπο τῶν γραμματέων καὶ φαρισαίων καυτηρίασε μιὰ κοινωνικὴ πληγή, ἕνα ἐλάττωμα καὶ ἕνα πάθος, ποὺ συναν­τᾶται σ᾽ ὁλόκληρο τὸν κόσμο· κι αὐτὸ τὸ πάθος, ἀγαπητοί μου, εἶνε ἡ ὑποκρισία.

* * *

Μεγάλο πάθος, μεγάλη κακία. Στὴν οἰκογέ­νεια, στὴν καθημερινὴ ζωή, στὴν ἐκπαίδευσι, στὸν δημόσιο βίο, στὸν κόσμο διεθνῶς, ἀκόμα καὶ μέσα στὴν ἐκκλησία, ὑπάρχει ὑποκρισία. Θὰ σᾶς παρουσιάσω μερικὲς εἰκόνες ὑπο­κρι­τῶν, συγχρόνων ὑποκριτῶν, ποὺ εἶνε ἀντίγρα­φα τοῦ ὑποκριτοῦ τοῦ σημερινοῦ εὐαγγελίου.

Ἕνας ὑποκριτὴς εἶνε ὁ ἄντρας. Τὸν βλέπεις; Ἔδωσε ὅρκο· μικρὸ εἶν᾽ αὐτό; Ὡρκίστη­κε στὴ γυναῖκα του ἐπισήμως, ἐνώπιον Θεοῦ, ἀγγέλων καὶ ἀνθρώπων, ὅτι· Ἐγὼ θὰ ἔχω μό­νο ἐ­σέ­να καὶ καμμία ἄλλη! Αὐτὸ τὸν ὅρ­κο ἔδωσε. Καὶ ὅμως ὑποκρίνεται. Ἐκτὸς ἀ­πὸ τὴ γυναῖκα του δημιουργεῖ σχέσεις καὶ μὲ ἄλ­λες. Αὐτὸς λοι­πὸν ποὺ ἀπατᾷ τὴ γυναῖκα του εἶνε μέγας ὑ­­πο­κριτής. Ἀλλὰ καὶ ἡ γυναίκα, ποὺ ἔδωσε τὸν ἴ­διο ὅρκο, νὰ μείνῃ πιστὴ στὸν ἅγιο δεσμὸ τοῦ γάμου, καὶ δημιουργεῖ σχέσεις μὲ ἄλλους καὶ ἀπατᾷ τὸν ἄντρα της, εἶνε μεγάλη ὑποκρί­τρια. Νά ἡ ὑποκρισία μέσ᾽ στὸ σπίτι.

Ὁ ἄλλος σοῦ κάνει τὸ φίλο, ἐκδηλώνει ἐν­δι­αφέρον, κ᾽ ἐσὺ νομίζεις ὅτι εἶνε εἰλικρινής. Ἀλ­λὰ ἔρχεται στιγμὴ ποὺ ἔχεις ἀνάγκη, καὶ τό­τε σ᾽ ἐγκαταλείπει· ἀποδεικνύεται ὑποκριτής.

Ὑποκριτὴς εἶνε κ᾽ ἐκεῖνος ποὺ κάνει τὸν πα­τριώτη καὶ λέει μεγάλα λόγια ὅτι ἀγαπάει τὴν Ἑλλάδα. Ἔρχεται ὅμως ἡ ὥρα ποὺ δείχνει πὼς δὲν ἀγαπάει τὴν πατρίδα· ἀγαπάει μόνο τὸ πορτοφόλι του, τὰ ὑλικά του συμφέροντα.

Ἡ ὑποκρισία φτάνει καὶ στὶς διεθνεῖς σχέσεις. Ἐὰν σήμερα ὁ κόσμος κινδυνεύῃ, κιν­δυνεύει ἀκριβῶς ἀπὸ τὴν ὑποκρισία. Στὸν Ο.Η.Ε. συνεχῶς μιλοῦν περὶ εἰρήνης καὶ τὰ πρακτικὰ τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν εἶνε γεμᾶτα ἀπὸ τὴ λέ­ξι «εἰρήνη»· ἐν τούτοις ὑποκρίνονται. Στὰ χεί­λη ἔχουν τὴν εἰρήνη· στὴν καρδιὰ ἔχουν τὸν πόλε­μο. Τὰ μεγάλα κράτη ἑτοιμάζονται πυρε­τω­δῶς γιὰ ἕνα τρίτο παγκόσμιο πόλεμο, ποὺ θὰ εἶνε ὁ «Ἁρμαγεδὼν» τῆς Ἀποκαλύψεως (16,16).

Ὑποκριταὶ ὅμως ἐμφανίζονται καὶ στὸ χῶρο τῆς θρησκείας. Ποιοί εἶν᾽ αὐτοί, ποὺ τὸ στόμα τους στάζει μέλι, ἀλλὰ ἡ καρδιά τους ἔχει δηλητήριο; Εἶνε οἱ χιλιασταί. Στὴ γλῶσσα ἔ­χουν τὸν Ἰεχωβᾶ, ὅπως λένε· ἀλλὰ μέσ᾽ στὴν καρδιά τους ἔχουν τὸ διάβολο.

Παντοῦ λοιπὸν ὑποκρισία. Ὁ ὑποκριτὴς μοιά­ζει μὲ τὸ ἑρπετὸ ποὺ λέγεται χαμαιλέων. Αὐτὸ δὲν ἔχει ἕνα χρῶμα· ἀλλάζει πολλὰ χρώματα. Σὲ χωράφι πράσινο γίνεται πράσινος, σὲ χωράφι μὲ στάχυα τὸ καλοκαίρι γίνεται κίτρινος, σὲ χωράφι μὲ κρίνους γίνεται ἄσπρος, σὲ χωράφι μὲ παπαροῦνες γίνεται κόκκινος. Ὅλα τὰ χρώματα ἀλλάζει. Ἔτσι κι ὁ ὑποκριτής. Καμουφλάρεται. Ὅλοι δυστυχῶς καμουφλάρον­ται. Ποιός τολμᾷ νὰ παρουσιαστῇ ὅπως εἶνε; Ἄλλοι δυστυχῶς εἴμεθα καὶ ἄλλοι φαινόμεθα.

* * *

Σᾶς παρακαλῶ, ἀγαπητοί μου, νὰ προσπαθή­σουμε νὰ ἀποβάλουμε τὴ μάσκα τῆς ὑποκρι­σίας. Ὄχι νὰ φαινώμεθα εὐσεβεῖς, ἀλλὰ νὰ εἴ­μεθα εὐσεβεῖς· ὄχι νὰ φαινώμεθα πιστοὶ στὴν οἰ­κογένειά μας, ἀλλὰ καὶ νὰ εἴμεθα.

Ὁ Χριστὸς μισεῖ τὴν ὑποκρισία περισσότερο ἀπὸ κάθε ἄλλη κακία. Νὰ γίνουμε εἰλικρινεῖς. Τὸ «ναὶ ναὶ» καὶ τὸ «οὒ οὔ» (Ματθ. 5,37). Ἔτσι μᾶς θέλει ὁ Κύριος.

Ἂν ῥυθμίσουμε ἔτσι τὴ ζωή μας, θὰ εἴμεθα πραγματικὰ Χριστιανοὶ καὶ θὰ ἔχουμε τὴν εὐλογία τοῦ Χριστοῦ, ὁ ὁποῖος τίποτα ἄλλο δὲν καυτηρίασε τόσο ὅσο τὴν ὑποκρισία. Γι᾽ αὐτὸ τὸν ἀκοῦμε σήμερα νὰ λέῃ τὴν φοβερὰ λέξι «Ὑποκριτά»! Καὶ ὑπάρχει φόβος αὐτὴ τὴ λέξι νὰ τὴν ἀκούσουμε κ᾽ ἐμεῖς τὴν φοβερὰ ἡμέρα τῆς κρίσεως. Ὃ μὴ γένοιτο.

~ Ἐπίσκοπος Αὐγουστῖνος

Ἀπομαγνητοφωνημένη ὁμιλία, ἡ ὁποία ἔγινε στὸν ἱ. ναὸ Ἁγ. Τριάδος Πτολεμαΐδος τὴν 4-12-1977


Πηγή: katanixi.gr

Σάββατο 6 Δεκεμβρίου 2025

Σαν να διαμαρτύρονταν ο Άγιος και να τους έλεγε: - Κύριοι, έχετε λάθος!


Το άφθαρτο λείψανο του Αγίου Νικολάου φυλασσόταν στα Μύρα της Λυκίας και αργότερα μεταφέρθηκε στο Μπάρι της Ιταλίας. Και όταν γίνονταν Θεία Λειτουργία, έβγαινε μύρο από τα πόδια του Αγίου! Έβαζαν λέβητες κάτω από τα πόδια του και έβγαινε μύρο... 

Και οι κληρικοί όσο μπορούσαν κρατούσαν πιο πολύ τη Θεία Λειτουργία, (την έκαναν δηλ. πιο αργά), για να μπορούν να συνάξουν περισσότερο μύρο. Λέβητες μάζευαν από μύρο!

Όταν όμως η Παπική εκκλησία εγκατέλειψε την Ορθοδοξία το 1054 (το λεγόμενο σχίσμα) και έκανε δικιά της εκκλησία από εκεί και εκεί λειτουργούσε Παπικός ιερεύς, ο Άγιος Νικόλαος δεν έβγαζε μύρο! Σταμάτησε να βγάζει μύρο...

Ήταν σαν να διαμαρτύρονταν ο Άγιος και να τους έλεγε:

- Κύριοι, έχετε λάθος! Επιστρέψτε στην Ορθόδοξη Εκκλησία, για να έχετε την ευλογία του Θεού!

Γιατί αυτά τα γεγονότα οι παπικοί τα αποκρύπτουν και μένουν πεισματικά μακριά από την Ορθοδοξία;

Βλέποντας οι Παπικοί, ότι ο Άγιος είναι πια ''αδρανής'', πούλησαν το λείψανό του στους Ρώσους, άσχετα αν ψευδώς υποστηρίζουν, ότι το λείψανο του Αγίου φυλάσσεται στο Βατικανό σε ένα κενοτάφιο. Τίποτα... δεν υπάρχει εκεί ο Άγιος, πουλήθηκε στους Ρώσους.

~ Δημήτριος Παναγόπουλος, ο Ιεροκήρυκας


Δευτέρα 1 Δεκεμβρίου 2025

''Από πού και ως πού οι Παπικοί είναι Εκκλησία του Χριστού;'' ~ Μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Σεραφείμ †


''Από πού και ως πού οι Παπικοί είναι Εκκλησία του Χριστού;''
~ Μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Αθηνών Σεραφείμ

(Mε αφορμή τον λόγο αυτό του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών - Συγγραφή κειμένου Δημ. Ρόδης) 

*Για να καταλάβουμε τώρα το μέγεθος της επιφανειακής και στείρας τυπολατρείας που επικρατεί σήμερα στήν Εκκλησία, αν Αρχιεπίσκοπος ή Πατριάρχης πει ''ο πάπας είναι εκκλησία'', αμέσως τρέχουν διάκοι, παπάδες και Δεσποτάδες, και θεολόγοι βεβαίως πολυσπούδαστοι  και αναφωνούν με μια φωνή: 

''Βεβαίως είναι ο πάπας Εκκλησία!''

Αν όμως ο Αρχιεπίσκοπος ή ο Πατριάρχης πει ''δεν είναι ο πάπας Εκκλησία'' αμέσως πάλι παπάδες και Δεσποτάδες και όλοι αναφωνούν:

''Bεβαίως δεν είναι ο πάπας Εκκλησία!''

Το αυτό διότι έχουμε μια πολυχρόνια και λεπτή εισαγωγή παπικού πρωτείου στήν Ορθόδοξη Εκκλησία, και δεν κοιτάζει ο διάκος, ο πάπας, ο Δεσπότης, τι λένε οι Άγιοι ανα τούς αιώνες, οι αποφάσεις των Οικουμενικών Συνόδων, οι Απόστολοι, περί του θέματος, αλλά τι λέγει η εκάστοτε ''Εκκλησιαστική αρχή'' τούς!

Το αυτό το παθαίνουν βεβαίως όσοι δεν έχουν προσωπική πείρα και εμπειρία Θεού, δεν έλαβαν γεύση και βίωμα της χάριτος, δεν γνωρίζουν την ευθεία λειτουργεία της νοεράς ενέργειας στήν καρδιά, και συνήθως όσοι γνωρίζουν την ευθεία δεν προχωρούν στήν κυκλική λειτουργία της...

αγνοώντας πως στήν ευθεία εισχωρεί η πλάνη (εδώ), ούτε βέβαια έχουν επίγνωση και εμπειρία έστω και μίας ελλάμψεως του ακτιστού φωτός, της βιώσεως του φωτός της Μεταμορφώσεως του Χριστού,(εδω) καθώς αυτή τελείτε με την όραση των φυσικών οφθαλμών υπο το φως της μέρας.

Και ο ήλιος ευρέθη σκοτεινός... λένε οι θεόπτες Άγιοι και Πατέρες, που δεν είχαν μόνο μια έλλαμψη, αλλά έφτασαν στήν πλήρη θεωρία και όραση του Θεού, και έγιναν θεοδίδακτοι, και κοινωνοί ουράνιων αποκαλύψεων και πνευματικών μυστηρίων που δεν δύναται να αποτυπώσουν τα λόγια...  

Το να μην έχεις όμως βίωμα, δεν σημαίνει πως δεν έχεις οδηγό, είναι αυτοί που έχουν την θεία γνώση, είναι οι Απόστολοι, οι Προφήτες, οι Άγιοι Πατέρες, οι Θεόπτες, είναι οι Άγιοι όλων των Αιώνων, οι Όσιοι και Ομολογητές.

Στο πέρασμα των αιώνων, θα αντηχεί πάντοτε η φωνή του Αγίου Πνεύματος:

''Επίσκοπος, πρεσβύτερος ή διάκονος, που έχει προσευχηθεί μόνο με αιρετικούς, ας αφοριστεί, αλλά αν τους έχει επιτρέψει να εκτελέσουν οποιοδήποτε κληρικό αξίωμα, ας καθαιρεθεί.'' (Κανὼν ΜΕ´) Ἀποστολικοὶ Κανόνες, Ἱεροὶ Κανόνες τῶν Ἁγίων καὶ Πανσέπτων Ἀποστόλων

''Στήκετε και κρατείτε τάς παραδόσεις άς εδιδάχθητε, είτε δια λόγου, εί δι΄επιστολής ημών…'' ~ Απόστολος Παύλος των εθνών

Και ο ένας θα συμπληρώνει πάντοτε τον άλλο:

''Τούτo ἔστιν ἀληθὴς εὐσέβεια, τὸ μὴ πρὸς τοὺς θεοφόρους πατέρας ἀμφισβητεῖν...'' ~ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς

Και οτι οι Άγιοι προειδοποιούν, και λέγουν την αλήθεια:

''Ο κλήρος στα έσχατα χρόνια θα γίνει όργανο του Αντιχρίστου. Θα διδάσκει την τυφλή υπακοή ως αρετή ειρήνης και σωτηρίας. Μια υπακοή σατανική, που θα απαιτεί από τον πιστό "άγνοια, περιφρόνηση της διδασκαλίας των Αγίων, αδιαφορία για την αλήθεια και επιφανειακή ευσέβεια.'' ~ Άγιος Νήφων, Επίσκοπος Κωνσταντιανής

Kαι η πληροφορία συνεχίζετε αδιάκοπα μέχρι της ημέρες μας:

''Δὲν μπορεῖς νὰ εἴπης εἰς τοὺς Παπικούς, ὅτι ἔχουν Χάριν καὶ Μυστήρια. Δὲν ἔπρεπε ὁ Πατριάρχης νὰ μεταβῆ εἰς τὴν Ρώμην, διότι αὐτοὶ κερδίζουν, χωρὶς νὰ διορθώνωνται καὶ ζημιοῦται ἡ Ὀρθοδοξία. Ὁ Παπισμός εἶναι μόνον ὑπερηφάνεια...'' ~ Ἅγιος Πορφύριος ο Καυσοκαλυβίτης

Και μας είναι όλα ειπωμένα με ακρίβεια:

''Οικουμενισμός, κοινή αγορά (ΕΕ), ένα κράτος μεγάλο, μια θρησκεία στα μέτρα τους. Αυτά είναι σχέδια διαβόλων. Οι Σιωνιστές ετοιμάζουν κάποιον για Μεσσία.. Ήρθε η αποστασία και μένει τώρα να έρθη «ο υιός της απωλείας».... Ήρθαν και σ' εμένα μερικοί και μου είπαν: «Όσοι πιστεύουμε στον Χριστό, να κάνουμε μία θρησκεία». Σήμερα, δυστυχώς, μπήκε η ευρωπαϊκή ευγένεια και πάνε να δείξουν τον καλό. Θέλουν να δείξουν ανωτερότητα και τελικά πάνε να προσκυνήσουν τον διάβολο με τα δύο κέρατα. «Μία θρησκεία, σου λένε, να υπάρχη» και τα ισοπεδώνουν όλα...'' ~ Αγίου Παϊσίου Αγιορείτου

Και πολλάκις προφητευμένα: 

''Αν αύριο έρθει ένας Πατριάρχης και πει ότι πρέπει να ενωθούμε με τον Πάπα, αυτοί που θα τον ακολουθήσουν θα είναι αυτοί που θα προδώσουν τον Χριστό.'' ~ Άγιος Γέροντας Σάββας Αχιλλέως

Κάθε ένας που δεν ακούει την φωνή του Αγίου Πνεύματος, όλων των Αγίων των Αιώνων, αλλά ακούει τούς δικού του λογισμούς, και πράττει στοχαστικά, πως κάνει δήθεν υπακοή στήν ''Επίσημη Εκκλησία'', ας γνωρίζει πως κάθε λόγος ενάντια στήν κοινή των Θεούμενων Πατέρων Δόξα, απο όπου και αν προέρχεται, θα οδηγήσει στήν προσκύνηση κάποιου άλλου αντί του Χριστού, θα οδηγήσει στήν προσκύνηση του Αντιχρίστου.

Kαι οτι αυτά που λέγω δεν είναι λόγια δικά μου αλλά του Αγίου Πνεύματος, και οτι το αυτό έχει ηδη  προφητευτεί: 

''Και θα καταλύσει όλους τους Θεούς και θα διατάξει να τον προσκυνούν (τον Αντίχριστο) αντί του Θεού, και θα εγκατασταθή (ο Αντίχριστος), εις τον ναόν του Θεού όχι μόνο τον εν Ιεροσολύμοις, αλλά και εις όλας τας τοπικάς χριστιανικάς Εκκλησίας.'' ~ Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος (P.G. 62.482)   

Κύριος να φωτίζει ολούθε, εύχεστε.
~ Δημήτρης Ρόδης


Κυριακή 30 Νοεμβρίου 2025

Αν αύριο έρθει ένας Πατριάρχης...


Αν αύριο έρθει ένας Πατριάρχης και πει ότι πρέπει να ενωθούμε με τον Πάπα, αυτοί που θα τον ακολουθήσουν θα είναι αυτοί που θα προδώσουν τον Χριστό. 

~ Άγιος Γέροντας Σάββας Αχιλλέως

Τετάρτη 26 Νοεμβρίου 2025

''Τώρα εἶναι η ὥρα...'' ~ παπα-Στέφανος ο Σέρβος (Καρουλιώτης)


Πρίν ἀπό τήν βασιλεία τοῦ Ἀντιχρίστου, ὅλοι πρέπει νά φροντίσουν νά σωθοῦν ὅσο τό δυνατόν περισσσότεροι ἄνθρωποι...

Τότε θά λάβουν μεγάλη ἀνανταμοιβή ἀπό τόν Κύριο.

Τώρα εἶναι ὥρα νά κηρύξουμε.

Συμβαίνει σύμφωνα μέ τά δῶρα πού ὁ Κύριός μας ἔδωσε σέ ὅλους: γραφή, ὑπενθύμιση, συμβουλή...

Μήν κρύβεις τό δῶρο σου...

~ παπα Στέφανος ο Καρουλιώτης


– ''Ενώ τόσο ολοκάθαρα ενεργείται το μυστήριο αυτό''... ~ Αγίου Παϊσίου Αγιορείτου


Ενώ τόσο ολοκάθαρα ενεργείται το μυστήριο αυτό, για το οποίο μας έχει ενημερώσει ( εδώ και 2.000 χρόνια ) ο Άγιος Ιωάννης ο Θεολόγος στο βιβλίο της Αποκαλύψεως...

Στενοχωριέμαι γιατί πολλοί ακόμη ιερείς και επίσκοποι, δεν βλέπουν το θέμα πνευματικά, αλλά καθαρά κοσμικά. Λένε στον κόσμο πώς δεν συμβαίνει τίποτα κι΄ούτε πειράζει να πάρουμε ταυτότητες και κάρτες… 

~ ΑΓΙΟΥ ΓΕΡΟΝΤΟΣ ΠΑΪΣΙΟΥ
''ΛΟΓΟΙ Β’- ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΑΦΥΠΝΙΣΗ''

Εναλλακτικές αναρτήσεις

Share this